มือขวาและมือซ้าย

ติช นัท ฮันท์  จากบทสัมภาษณ์ Zen 2010 จากสวนโมกข์สู่หมู่บ้านพลัม

“ปัญญารู้แจ้งของการไม่แบ่งแยก คือ เรื่อง อัตตาและอนัตตา การไม่แบ่งแยกคือ อิทัปปัจจยตา มือขวาของอาตมามีปัญญาแห่งการไม่แบ่งแยก มีชื่อว่า มือขวา มีห้านิ้ว มือซ้ายมีชื่อว่า มือซ้าย และมีห้านิ้ว มือขวาของอาตมาสามารถที่จะเขียนรูป เชิญระฆัง เขียนบทกวี มีอยู่ครั้งหนึ่งที่ไม่มีปากกา อาตมาจึงเขียนด้วยเครื่องพิมพ์ดีด เป็นครั้งเดียวที่อาตมาเขียนกลอนด้วยมือทั้งสองข้าง แต่มือขวาก็ไม่เคยมีความรู้สึกว่าเหนือกว่าข้างซ้าย ไม่เคยรู้สึกว่า มือซ้ายไม่มีประโยชน์ มีแต่มือขวาเท่านั้นที่ต้องทำทุกสิ่งทุกอย่าง มือขวาไม่มีความคิดแบบนั้นกับมือซ้ายเลย ไม่มีความคิดแบ่งแยก มือขวากับมือซ้ายจึงอยู่ด้วยกันอย่างมีความสุข ไม่เคยสู้กัน
มือซ้ายของอาตมาก็เหมือนกัน ไม่มีปมด้อย ไม่รู้สึกว่าตัวเองด้อยกว่า ไม่รู้สึกทุกข์ และนั่นคือเหตุผล วันหนึ่งอาตมาพยายามจะตอกตะปูเพื่อแขวนภาพวาด มือขวาถือค้อนไว้ มือซ้ายจับตะปู แล้วอาตมาก็ไม่ได้ทำอย่างมีสติ แทนที่จะตอกไปที่ตะปู ก็ตอกไปที่นิ้วตัวเอง รู้สึกเจ็บปวดมาก หลังจากนั้น มือขวาก็วางค้อนแล้วมาโอบกอดนิ้วโป้งมือซ้าย มือขวาไม่ต้องบอกว่าเสียใจกับมือซ้าย และมือซ้ายก็ไม่ต้องบอกว่า เธอต้องขอบคุณฉัน
เพราะสองมือไม่ได้มองอย่างแยกเป็นตัวตน ทั้งมือซ้ายและมือขวาเป็นหนึ่งเดียวกัน
มือซ้ายก็ไม่ได้โกรธมือขวาว่า เธอทำผิดนะ ฉันต้องการความยุติธรรม แล้วเอาค้อนมาให้ฉันน
มือซ้ายไม่เคยพูดแบบนั้น ไม่เคยทำอย่างนั้นกับมือขวา นี่เป็นสิ่งที่ชัดเจนมาก เป็นปัญญาแห่งการไร้การแบ่งแยก
นั่นคือเหตุผลว่า มือซ้ายมือขวาอยู่ด้วยกันอย่างสามัคคี
ถ้าพ่อแม่ ลูกเห็นสิ่งเหล่านั้น เขาก็ไม่จำเป็นต้องทะเลาะกัน เช่นเดียวกับฮินดูและมุสลิม
ถ้าเขาเห็นปัญญาแห่งการไม่แบ่งแยกชัดเจน เขาก็จะไม่ต่อสู้ซึ่งกันและกัน
ชาวอิสราเอลกับปาเลสไตน์ ก็สามารถพบกับการไม่แบ่งแยก เขาจะไม่ต่อสู้กันเอง 
เพราะเวลาที่เราทำให้มือซ้ายเป็นทุกข์ มือขวาก็เป็นทุกข์ไปด้วย
เพราะฉะนั้นปมของความต้องการเท่าเทียมกัน เป็นเพราะเธอแยกตัวเองออกมา
แต่ถ้าเธอสัมผัสถึงการเป็นดั่งกันและกัน
เธอจะพบว่า เธอเป็นอย่างนั้นอยู่แล้ว และเราเป็นดั่งกันและกัน”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s